Onze wereld ontwikkelt zich in een zorgwekkende richting en ik maak me daar, tja, zorgen om. Regelmatig voel ik me verlamd en overspoeld door alle dreigingen.
Logisch misschien (check dit essay van Joris Luyendijk – zéker niet opbeurend maar wel realistisch, vrees ik). Tegelijkertijd: de hele dag in negativiteit blijven hangen helpt niet. En van cynische, pessimistische of zelfs apathische mensen wordt de samenleving ook niet bepaald beter.
Wat we júíst nu nodig hebben, is hoop. Daarbij helpt handelingsperspectief, ofwel het gevoel dat je zelf van alles kunt doen. Wat ligt wel in jouw eigen cirkel van invloed?
Het goede nieuws: dat is veel meer dan je denkt.
Al deze dingen bijvoorbeeld!
- Stuur een kaartje naar iemand in je omgeving. In het kader van ‘begin klein’: met een kaartje draag je bij aan meer verbinding, meer offline ervaringen, meer blije mensen, kortom meer liefde en geluk in de wereld. Daar worden we allemaal beter van. (Plus: wie zich gelukkiger voelt, kan ook weer meer positieve impact maken.)
- Koop boeken bij je lokale boekhandel (en dus niet bij de blauwe webgigant wier strategie het is om iedereen weg te concurreren). Lokaal kopen kan tegenwoordig ook makkelijk online: ik bestel boeken nu meestal bij Libris (lees waarom dat verschil maakt).
Vergeet natuurlijk de bieb niet, dan hoef je helemaal niets te kopen. Al ben ik persoonllijk voor het supporten van schrijvers en andere makers, daarom koop ik weer vaker boeken. - Maak je je zorgen over het klimaat? Praat erover! Zoals Loes onlangs weer benadrukte: we zijn met véél meer mensen dan we zelf denken. Dat we nog niet (of te weinig) in actie komen, komt onder andere doordat we dénken dat we de enige zijn. Superbelangrijk dus om je zorgen met elkaar te delen.
Hoe praat je over de klimaatcrisis zónder ruzie te krijgen of belerend over te komen? Check dit filmpje met The Secret to Talking about Climate Change (4 min). Of als je dit echt interessant vindt: volg een workshopreeks of verdiepende training. - Word lid van een sociale, groene partij. Zoals GroenLinks/PvdA, Partij voor de Dieren of Volt. Door jouw lidmaatschap krijgen deze partijen meer subsidie én hebben ze meer budget om campagne te voeren. Meer budget = meer bereik = meer stemmen.
- Bankier bij ASN Bank of Triodos. Zodat jouw geld niet meer gebruikt wordt om wapens, bio-industrie en andere ellende te financieren (vooral ING en ABN AMRO scoren beroerd, deze cijfers liegen er niet om). Overstappen is makkelijker dan je denkt dankzij de overstapservice die elke bank heeft.
- Over geld gesproken: bereken eens hoe rijk jij eigenlijk bent. Hoor je met jouw huishouden bij de rijkste 1, 5 of 10 procent van de wereld? Dikke kans van wel. En nee, dit sommetje maakt de wereld niet meteen een stuk beter, maar ook bewustzijn op dit vlak kan helpen om anders naar de wereld te kijken en socialere keuzes te maken. Je hebt meer impact dan je denkt – put your money where your mouth is.
- Heb je een tuin? Haal er een paar tegels uit en zet daar (biologische!) plantjes in. Elke vierkante (centi)meter telt. Wist je dat alle Nederlandse tuinen samen qua oppervlakte het allergrootste nationale park vormen? Voor wie in de stad woont: zelfs een geveltuin maakt al verschil. Juist in gebieden met veel steen is het belangrijk dat insecten plekjes hebben om te landen en eitjes te leggen. Bij Sprinklr bestel je makkelijk gifvrije plantjes. Of check deze lijst met adressen voor duurzame tuinplanten zonder gif. Budget-tip: vraag mensen in je omgeving om stekjes.
Waarom je níét bij reguliere tuincentra wilt kopen? Check deze foto-reportage uit de Volkskrant. - Zorg goed voor jezelf (!). Ja, de usual things: goede slaap, gezond eten, vaker naar buiten, geen/weinig alcohol, voldoende sociaal contact én rust, minder stress. Misschien klinkt dit gek voor je, maar juist zelfzorg is heel belangrijk in een wereld van crisis. Het houdt je veerkrachtig – en alleen dan kun je op lange termijn effectief meebouwen aan een betere wereld.
Zoek je meer inspiratie en versterking op dit vlak, lees dan Van duurzaamheid naar deep change van Manu Busschots – het derde hoofdstuk van dit boek gaat helemaal over zelfzorg. - Krijg je mensen te eten? Kook iets plantaardigs dat héél lekker is. Zoals deze orecchiette (pasta) van Ottolenghi, deze tikka masala of deze pompoencurry. Zeg er vooral niet bij dat het vegan is (sommige mensen krijgen weerstand van het woord ‘vegan’), laat ze gewoon smikkelen. Wie weet vragen ze wel het recept. :-)
- Neem een waterbesparende douchekop. Bijvoorbeeld deze van Grohe (21 euro). Scheelt zo honderden liters water per jaar.
- Doneer geld dat je kunt missen aan een effectief goed doel. Of het nou 5, 10, 50 of 100 euro is, alle beetjes helpen. Op GiveWell vind je een lijst met de meest effectieve goede doelen – zodat jouw geld écht goed terechtkomt en zo veel mogelijk verschil maakt in de wereld. Check ook eens Founders Pledge en hun aanbevelingen.
- Gebruik Signal in plaats van WhatsApp. Een stapje om big tech minder te steunen. Steeds meer mensen zitten op Signal – kijk eens of je huidige WhatsApp-contacten het misschien al hebben. Wat kan helpen: verander je profielfoto op WhatsApp in deze afbeelding.
En ook hier: ga het gesprek aan. Vertel waarom het voor jou belangrijk is om te kiezen voor Signal, en vraag anderen hoe ze hierin staan. Laat het een open, nieuwsgierige vraag zijn. Soms zijn mensen niet meteen overtuigd, maar plant je wel een zaadje voor later. Zo vroeg ik laatst of m’n vader ook Signal had (‘nee’). Een paar maanden later nodigde híj me ineens uit voor een nieuw aangemaakte appgroep op Signal. - Haal je boodschappen biologisch. Want gifvrij eten is beter voor je gezondheid én voor de wereld. Bovendien steun je zo bio-boeren, waardoor hun manier van produceren groter en gewoner kan worden.
Te duur? Onthoud: het is niet alles of niets. Je kunt ook een paar producten bio kopen, afhankelijk van je budget. Toen ik student was (en dus weinig te besteden had) koos ik bijvoorbeeld voor biologische zuivel en eieren wanneer ik daar geld voor had. Soms ging ik naar de bio-winkel, soms kwam ik er een hele tijd niet. Ook hier geldt, alle beetjes helpen. (En ik plug nog maar eens Hofweb, voor biologische boodschappen aan huis bezorgd – intussen zijn alweer drie andere gezinnen in mijn omgeving ook fan!) - Reis je vaak met de auto, maak er dan een gewoonte van om voor vertrek ook andere – groenere – reisopties te verkennen. Gewoon effe via Google Maps, kost je maximaal één minuutje. Ook wanneer je vervolgens toch kiest voor die autorit, vergroot je je bewustzijn op dit vlak. En misschien kom je erachter dat er best een prima trein- of busverbinding gaat. Of dat de bestemming niet zo ver fietsen is als je dacht.
- Steun onafhankelijke (onderzoeks)journalistiek. Heel belangrijk in een democratie: goede journalistiek controleert de macht, legt misstanden bloot en draagt bij aan debat op basis van feiten in plaats van onderbuikgevoelens. Dat kan alleen wanneer zulke kwaliteitsmedia geld hebben om hun mensen te betalen. Neem bijvoorbeeld een abonnement op Trouw (die noemen zichzelf tegenwoordig ‘de krant voor mensen met idealen’’), De Correspondent, De Groene of Follow The Money.
- Doe mee aan een Clothing Loop, of start er zelf eentje. Zo geef je goede, ongedragen kleding in je kast een tweede leven én krijg je zelf regelmatig gratis toffe nieuwe items. Ik ben zelf vorig jaar een Clothing Loop in Elst begonnen en we zijn nu al met veertig (!) deelnemers. Echt tof.
- Drink je nog koffie met koemelk? Experimenteer eens met plantaardige varianten. Ik hoor dat steeds meer mensen in mijn omgeving zijn overgestapt naar havermelk. Oatly Barista (de bio-versie) is mijn persoonlijke favoriet. Plantaardige melk scheelt massa’s water en CO2-uitstoot. (Wist je dat er ruim duizend liter water nodig is om 1 liter koemelk te produceren?)
Ditzelfde kun je trouwens doen met plantaardige roomboter. Eén product per keer maakt op jaarbasis al een enorm verschil, zeker wanneer we allemaal de switch maken (en gelukkig doen steeds meer mensen dit!). - Train jezelf om beter en bewuster te luisteren naar anderen. Houd eens wat langer je mond. Vraag door. Probeer de ander écht te begrijpen, juist als diegene anders denkt dan jij. Juist wanneer je ongemak voelt over wat je hoort. Bevraag je eigen aannames, verruim je blik. Inderdaad, niet altijd makkelijk. Maar wél een krachtig – hoognodig – medicijn tegen polarisatie.
Vind je dit interessant en wil je vaker gesprekken buiten je bubbel voeren, check dan eens Deep Canvassing Nederland. Zij gaan in het hele land langs de deuren om open, verbindende gesprekken te voeren over gepolariseerde maatschappelijke thema’s zoals migratie. Mooi werk!
Wat zou jij nog willen toevoegen aan deze lijst? Tips en inspiratie zijn welkom!
PS. Over hoop gesproken: in juni volg ik Ankers voor actieve hoop, een online coachingsprogramma voor meer moed en zelfzorg. Volgens mij zijn er nog een paar plekjes vrij, doe je ook mee?



Geef een reactie